De lente kondigt zich aan met zachte briesjes en de belofte van nieuw leven. In die tijd van het jaar duikt er een bijzondere groente op in de moestuin en op de markt: rabarber. Deze plant, met zijn felgekleurde stelen, roept bij velen een gevoel van nostalgie op. Denk je aan oma’s keuken, aan die warme, zoetzure taarten die de hele kamer vulden met een onmiskenbare geur. Rabarber is meer dan alleen een ingrediënt; het is een stukje culinair erfgoed dat je gemakkelijk zelf kunt omarmen.
De groene reus: wat is rabarber eigenlijk?
Je ziet de rode stelen liggen en denkt misschien direct aan fruit, maar wist je dat rabarber botanisch gezien een groente is? Deze hardnekkige plant behoort tot de duizendknoopfamilie. Wat rabarber zo uniek maakt, zijn de dikke, vlezige bladstelen die wij eten. De bladeren zelf zijn giftig door de hoge concentratie oxaalzuur. Daarom is het belangrijk om altijd alleen de stengels te oogsten en te gebruiken.
De kleur varieert. Je vindt ze in helder rood, soms met een groene gloed, of zelfs volledig groen. Veel mensen geloven dat de rode stengels zoeter zijn. Hoewel kleur vaak duidt op een iets mildere smaak, smaakt elke steel naar rabarber: fris, zuur en vol karakter. Het is een echte lentekampioen, net als de knolselderij. Een andere populaire Nederlandse groente die je zeker moet proberen, is de aardappel.
De mooiste soorten rabarber
In jouw zoektocht naar de perfecte rabarber kom je verschillende namen tegen. Elke variëteit heeft zijn eigen charme:
- Frambozenrabarber: Deze soort staat bekend om zijn dieprode kleur en een iets zoetere smaak. Ideaal als je de zuurtegraad wat wilt temperen.
- Victoria rabarber: Dit is een klassieker. De stelen zijn vaak dik en hebben een mooie rode en groene tekening. Ze leveren een heerlijke, klassieke rabarbercompote op.
- Champagnerrabarber: Vaak lichter van kleur, deze variant is milder en fijner van structuur. Perfect voor delicate desserts waarbij de smaak niet mag overheersen.
Kies je stelen die stevig aanvoelen. Vermijd stelen die slap zijn of al te veel draad trekken. Een verse steel knakt met een helder geluid als je deze breekt – een goed teken!
Rabarber kweken in jouw eigen tuin
Het kweken van jouw eigen rabarber is verrassend eenvoudig. Eenmaal geplant, geniet je jarenlang van deze makkelijke plant. Rabarber houdt van een plekje waar de zon goed schijnt, al verdraagt hij ook lichte schaduw. Het belangrijkste is de bodem.
Zorg voor een humusrijke, goed doorlatende grond. Rabarberplanten zijn hongerig en houden van voeding. Voordat je gaat planten, werk je flink wat compost door de aarde. Dit legt een goede basis voor jarenlange oogst.
Het planten en verzorgen
Je plant rabarber het beste in het vroege voorjaar of in de herfst. Geef de plant voldoende ruimte; rabarber wordt groot. Houd ongeveer een meter tussen de planten aan. Geef ze in droge periodes water, maar zorg dat de ‘voeten’ niet te nat blijven, want wortelrot ligt dan snel op de loer.
Een veelgestelde vraag bij nieuwe kwekers is wanneer ze mogen oogsten. Hier zit een belangrijke regel aan vast. De eerste keer dat je oogst, doe je dit zeer spaarzaam. Laat de plant in het eerste jaar rust om een sterk wortelstelsel op te bouwen. Vanaf het tweede jaar mag je volop oogsten. Oogst altijd de dikste stelen en knip of trek ze vlak bij de grond af. Laat altijd een paar stengels onaangeroerd; deze voeden de plant voor het volgende jaar.
Let op: verwijder de bloeistengels zodra je ze ziet verschijnen. Deze kosten de plant enorm veel energie. Je wilt die energie gebruiken voor lekkere stelen, niet voor bloemen.
Van zuur naar zoet: culinaire toepassingen
De natuurlijke zuurheid van rabarber is de sleutel tot zijn culinaire succes. Het vormt een fantastisch contrast met suiker of zoete smaken. Dit maakt het een favoriet in de lente en vroege zomer. Veel mensen vragen zich af hoe je het beste die hardnekkige draadjes uit de rabarber haalt.
De oplossing is simpel: als je jongere, verse stelen gebruikt, zijn er nauwelijks draden. Mocht je oudere stelen hebben, schil deze dan dun af met een dunschiller, net zoals je met een wortel doet. Dit verwijdert de taaiste delen.
VIDEO: Instructievideo: Rabarber bereiden
Populaire rabarberrecepten
Rabarber is ontzettend veelzijdig. Je kunt er alle kanten mee op in de keuken. Hier zijn enkele manieren waarop je deze lentegroente kunt verwerken:
- Klassieke rabarbercompote: Dit is de basis. Combineer de gesneden stelen met suiker en een scheutje water. Laat zachtjes sudderen tot ze uit elkaar vallen. Heerlijk bij yoghurt of een schepje vanille-ijs.
- Rabarber crumble of taart: De zuurheid snijdt prachtig door de zoete kruimeldeeg of het beslag heen. Gebruik een kleine hoeveelheid aardappelzetmeel om de vulling iets in te dikken.
- Rabarberjam: Door de natuurlijke pectine bindt rabarber jam goed. Voeg gember of aardbeien toe voor een verrassende twist. Dit is een heerlijke manier om de oogst te bewaren voor later.
- Dranken: Maak een frisse rabarbersiroop voor limonade of gebruik het in zelfgemaakte cocktails. De kleur alleen al maakt het feestelijk.
Onthoud dat de hoeveelheid suiker die je toevoegt sterk afhangt van de soort rabarber die je gebruikt en je persoonlijke smaak. Begin altijd met minder en proef tussendoor.
Gezondheidsvoordelen van deze pittige stengel
Naast de heerlijke smaak biedt rabarber ook interessante gezondheidsvoordelen. Het bevat vitamines en mineralen die je lichaam goed doen. Door de vezels is het ook goed voor de spijsvertering. Het is een bron van vitamine K en calcium. Je haalt veel voedingsstoffen uit deze simpele groente.
Wel is het belangrijk om de bereiding in acht te nemen. Hoe meer suiker je toevoegt, hoe minder gezond het eindresultaat wordt. Door de rabarber te stoven met minimale toevoeging, houd je de natuurlijke kwaliteiten maximaal intact.
Denk eraan dat je de stelen schilt als je de voorkeur geeft aan een zeer gladde textuur, hoewel dit strikt genomen niet nodig is als je jonge, verse stelen hebt. De schil bevat ook veel smaak.
Veelgestelde vragen over rabarber
Is het eten van rabarberbladeren gevaarlijk?
Ja, absoluut. De bladeren van de rabarberplant bevatten zeer hoge concentraties oxaalzuur. Dit zuur kan schadelijk zijn bij inname. Eet daarom altijd uitsluitend de bladstelen.
Must-reads
Leer meer over Rabarber door deze selectie van links te verkennen.
- Rabarber wordt niet rood : r/vegetablegardening
- enjaku4/rabarber: Simple role-based authorization library … – GitHub
Hoe lang kun je rabarber bewaren?
Verse rabarberstelen kun je in de koelkast ongeveer een week bewaren. Wikkel ze losjes in een vochtige doek of een open plastic zak. Je kunt rabarber ook invriezen. Snijd de stelen in stukken, blancheer ze kort, en vries ze in. Ze blijven zo maandenlang goed voor latere taarten.
Wanneer is het rabarberseizoen in Nederland?
Het hoogseizoen voor verse, lokale rabarber begint in het vroege voorjaar, meestal vanaf april, en loopt door tot halverwege juni. Na deze periode neemt de zuurgraad toe en de kwaliteit af, omdat de plant de energie gaat steken in de ontwikkeling van zaadhoofden.
Kan ik rabarber rauw eten?
Hoewel technisch mogelijk, eten de meeste mensen rabarber niet rauw. De zuurheid is erg intens. Als je het toch rauw wilt proberen, snijd het dan in flinterdunne plakjes en meng het met veel zoet fruit, zoals aardbeien of meloen, om de scherpe randjes eraf te halen.
